Ο Κολοσσός της Ρόδου: Ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου που καταστράφηκε από έναν τεράστιο σεισμό

Το εντυπωσιακό άγαλμα ανεγέρθηκε από τον Χάρη τον Λίνδιο μαθητή του Λύσιππου τον 3ο αιώνα π.Χ.

Ο Κολοσσός της Ρόδου, ένα από τα Επτά Θαύματα του Αρχαίου Κόσμου, δέσποζε στην είσοδο του λιμανιού της Ρόδου για πάνω από 50 χρόνια. Χτισμένος προς τιμήν του θεού Ήλιου, προστάτη του νησιού, το άγαλμα αποτελούσε σύμβολο δύναμης, ευημερίας και καλλιτεχνικής ακμής.

Φιλοτεχνήθηκε από τον Χάρη τον Λίνδιο, μαθητή του Λυσίππου, έναν από τους φημισμένους γλύπτες της εποχής. Η κατασκευή του διήρκεσε 12 χρόνια (292-280 π.Χ.) και χρησιμοποίησε χαλκό, σίδηρο και πηλό. Το ύψος του αγάλματος υπολογίζεται στα 34 μέτρα, ξεπερνώντας κατά πολύ οποιοδήποτε άλλο άγαλμα της εποχής.

Η βάση του αγάλματος στηριζόταν σε λευκά μαρμάρινα βάθρα, ενώ το χάλκινο δέρμα του λαμπύριζε στο φως του ήλιου.

Όπως παρατηρεί ο Φίλων ο Βυζάντιος, ο γλύπτης Χάρης από τη Λίνδο είχε πετύχει το απίστευτο, κάνοντας τον θεό του «πραγματικό θεό». Ο Χάρης στην ουσία, είχε δημιουργήσει έναν «δεύτερο ήλιο», που αντίκριζε τον πρώτο».

Καλλιτεχνική απεικόνιση του Κολοσσού της Ρόδου, 1880

Οι ειδικοί συμφωνούν ότι δεν επιχειρήθηκε να φιλοτεχνηθεί ένα άγαλμα με τα πόδια σε διάσταση ώστε τα πλοία να περνούν ανάμεσα στα σκέλη του, όπως υπέθεσαν καλλιτέχνες της Αναγέννησης.

Οι συνθήκες, όμως, που οδήγησαν στη δημιουργία του Κολοσσού ήταν εξίσου θαυμαστές με το ίδιο το άγαλμα. Το 305 π.Χ., ο Αντίγονος Α΄, που φιλοδοξούσε να κυριαρχήσει στην αυτοκρατορία του νεκρού πλέον Αλέξανδρου, έστειλε τον γιο του Δημήτριο να τιμωρήσει τους Ροδίους, επειδή αρνήθηκαν να εκστρατεύσουν μαζί του κατά του Πτολεμαίου Α΄ Σωτήρ της Αιγύπτου (οι Ρόδιοι του έδωσαν τον τίτλο Σωτήρ). Οι δύο αντίπαλοι, που κάποτε ήταν στρατηγοί του Αλέξανδρου, διεκδικούσαν τον έλεγχο του εμπορίου στο Αιγαίο πέλαγος, στο οποίο διέπρεπαν οι Ρόδιοι.

Ο Δημήτριος ο Πολιορκητής κατέπλευσε στη Ρόδο με 200 πολεμικά πλοία, στα οποία επέβαιναν 40.000 στρατιώτες. Οι Ρόδιοι είχαν να αντιπαρατάξουν μόνον 6.000 – 7.000 άνδρες. Με έναν πολιορκητικό πύργο ύψους 46 μέτρων κι επενδυμένο με σιδερένια φύλλα, ο Δημήτριος σφυροκοπούσε τα τείχη της πόλης. Αν και προκλήθηκαν ρήγματα στα τείχη, οι Ρόδιοι απώθησαν τους πολιορκητές, αναγκάζοντάς τους να συμβιβαστούν. Με το χαρακτηριστικό επιχειρηματικό τους δαιμόνιο, οι Ρόδιοι πούλησαν τον πύργο και τον υπόλοιπο πολεμικό εξοπλισμό αντί ενός υπέρογκου ποσού, το οποίο διέθεσαν για να τιμήσουν τον θεό που τους έσωσε.

Ο Χάρης, ο γλύπτης και μηχανικός στον οποίο είχε να ανατεθεί ο σχεδιασμός και η κατασκευή του μνημείου του Ήλιου, ήταν μαθητής του γλύπτη Λύσιππου, που ήταν γνωστός για τις ρεαλιστικές προτομές του Αλέξανδρου. Αν και ορισμένοι ιστορικοί υποστηρίζουν ότι ο Χάρης είχε δώσει στο πρόσωπο του Κολοσσού τα χαρακτηριστικά του Αλέξανδρου, ελάχιστα πράγματα γνωρίζουμε για την ακριβή όψη του αγάλματος, ενώ οι αντικρουόμενες αρχαιολογικές ενδείξεις δυσχεραίνουν τις απόπειρες αναπαράστασης του Κολοσσού. Σε πολλά ελληνικά νομίσματα ο θεός φέρει συμβατικά ηλιακά σύμβολα, όπως στεφάνι από ηλιαχτίδες γύρω από το κεφάλι του, αλλά σε άλλα νομίσματα αυτές οι ηλιαχτίδες απουσιάζουν.

Το 1932 ανακαλύφθηκαν στη Ρόδο τα θραύσματα ενός ανάγλυφου με το πάνω μέρος του σώματος του θεού Ήλιου ή του Απόλλωνα. Το ανάγλυφο αυτό, που συνέβαλε στην αναπαράσταση του Κολοσσού, απεικόνιζε τον στεφανωμένο με ηλιαχτίδες θεό, να σκιάζει με το δεξί του χέρι τα μάτια και να ακουμπά το αριστερό χέρι στο ισχίο. Άλλοι επιστήμονες πιστεύουν ότι ο θεός κρατούσε στο δεξί του χέρι πυρσό. Σε αυτή τη σύλληψη στηρίχτηκε και η στάση του Αγάλματος της Ελευθερίας. Τελικά, το μαρμάρινο ανάγλυφο απεικόνιζε έναν αθλητή που αυτοστεφανώνεται.

Εξίσου αντικρουόμενες είναι οι απόψεις για το κάτω μέρος του σώματος του θεού. Ο θεός Ήλιος πιθανότατα ήταν ολόγυμνος. Όμως, το τεράστιο βάρος του αγάλματος μεταβιβαζόταν μόνο στους λεπτούς του αστραγάλους; Το Άγαλμα της Ελευθερίας, που στήθηκε στο λιμάνι της Νέας Υόρκης στα τέλη του 19ου αιώνα, είναι τυλιγμένο σε πλούσιες πτυχώσεις, που κρύβουν το κάτω μέρος του σώματος και βοηθούν στην ομαλή κατανομή του βάρους του ογκώδους κορμού. Μήπως ο Κολοσσός της Ρόδου υποστηριζόταν από ένα μανδύα, που κρεμόταν από τον ώμο ή το μπράτσο του;

Ωστόσο, οι ειδικοί συμφωνούν ότι ο Χάρης δεν επιχείρησε να φιλοτεχνήσει ένα άγαλμα με τα πόδια σε διάσταση ώστε τα πλοία να περνούν ανάμεσα στα σκέλη του, όπως υπέθεσαν καλλιτέχνες της Αναγέννησης. Αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, ο θεός Ήλιος θα είχε άχαρη στάση, καθώς τα άκρα των ποδιών του θα πρέπει να απείχαν τουλάχιστον 100 μέτρα το ένα από το άλλο· ούτε οι ιδιοφυείς μηχανικοί των ελληνιστικών χρόνων δεν θα μπορούσαν να επιλύσουν τέτοιο πρόβλημα.

Το λιμάνι της Ρόδου, όπως είναι στις μέρες μας

Ο Κολοσσός αποτελούσε σύμβολο θρησκευτικής ευλάβειας προς τον θεό Ήλιο, προστάτη του νησιού. Ταυτόχρονα, λειτούργησε ως ένα ισχυρό αποτρεπτικό μέσο για εχθρικούς στόλους, υπενθυμίζοντας την στρατιωτική δύναμη και ανδρεία των Ροδίων.

Η κατασκευή του αγάλματος σηματοδότησε μια περίοδο οικονομικής και πολιτιστικής άνθησης για τη Ρόδο.

Δυστυχώς, ένας καταστροφικός σεισμός κατέστρεψε τον Κολοσσό 56 χρόνια μετά την ανέγερσή του (226 π.Χ.).

Τα κομμάτια του αγάλματος παρέμειναν στο έδαφος για πάνω από 1000 χρόνια, μέχρι που πουλήθηκαν σε Άραβες έμπορους από τους Σταυροφόρους.

Παρότι καταστράφηκε, ο Κολοσσός της Ρόδου εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα πιο διάσημα και μνημειώδη δημιουργήματα της αρχαιότητας.

Η εικόνα του αγάλματος έχει εμπνεύσει πλήθος καλλιτεχνών, συγγραφέων και κινηματογραφιστών.

Σου άρεσε αυτό το άρθρο; Ενίσχυσε την προσπάθειά μας!

ΤΟ HELLENIC POST ΣΤΑ SOCIAL MEDIA

Σχόλια

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Διαβάστε Ακόμη...